Interview met een Noord-Koreaanse deserteur

In Azië, Trips & Tours, Zuid-Korea by LeenLeave a Comment

AdventureBackpack.com kreeg de kans om een Noord-Koreaanse deserteur te interviewen tijdens de DMZ + JSA tour. Haar naam veranderde ze bij aankomst in Zuid-Korea naar Tam Kum. Een naam die zoveel betekent als goud, ofwel rijkdom. Tam Kum spreekt op televisie vaak over haar ervaringen in haar geboorteland. In Noord-Korea is ze officieel dood, dus bang is ze niet meer.

Wensen van vrede

Interview met Noord-Koreaanse deserteur

Elk jaar vluchten ongeveer 20.000 Noord-Koreanen via China naar Zuid-Korea. Hoewel Zuid-Korea direct aan Noord-Korea grenst, wordt de route langs China het meest gebruikt door Noord-Koreaanse deserteur en vluchtelingen. De grens in het zuiden wordt, zo hebben we met eigen ogen gezien, potdicht gehouden langs de 4 km brede gedemilitariseerde zone.

Verkocht als vrouwelijk smokkelwaar

Als voormalige beroepsmilitair met 10 jaar dienst en ongeveer 250 soldaten onder haar bevel kwam ze op een avond thuis in een leeg huis. Haar man was verdwenen. Zonder man maar met een zoon om te onderhouden werd overleven erg moeilijk in Noord-Korea. Nadat ze de zoveelste publieke executie meemaakte kwam voor haar de klik, ze zou vluchten en de stempel dragen van Noord-Koreaanse deserteur . Ze beloofde een grenswachter haar vluchtelingen-loon van 2000 US$ als ze Zuid-Korea zou bereiken. In 2013 werd ze ‘s nachts over de grens gesmokkeld naar China. Daar verkochten de smokkelaars haar aan een oudere Chinese man. Onze tolk deelde subtiel mee dat ‘ze er niet zo graag over praat’. We kunnen alleen maar inbeelden wat die arme, knappe dame te verduren kreeg in China. Via Thailand en Laos kwam ze 50 dagen later terecht in het vrije Zuid-Korea.

Leven in Noord-Korea

Tam Kum luisterde ’s avonds wel eens naar de Chinese radio in haar dorpje. Enkele zenders kwamen door omdat ze zo dicht bij de grens woonde. Radiogolven zijn nu eenmaal moeilijk tegen te houden.

Openlijk kritiek op het regime uiten is uiteraard een absolute no go. Inwoners kunnen reizen binnen Noord-Korea tot 15 km buiten woonst,  wanneer je buiten die perimeter wilt gaan heb je een pasje nodig, dat zelden wordt toegekend. Kunst is er, zolang het de grote leider maar verheerlijkt. Wanneer er een vermoeden is van rebellie, spionage of verzet worden maar liefst drie generaties (publiekelijk) uitgemoord. De wegen zijn onverhard, behalve in de “toeristische” hoofdstad. Een hoofdstad waar toeristen onder zware begeleiding welkom zijn. Auto’s vind je er nauwelijks en vrouwelijke chauffeurs al helemaal niet. Waarom zouden er ook auto’s zijn als je maar 15 km van huis mag gaan? Er zijn scholen en universiteiten, maar goede cijfers behalen is geen garantie op keuze van je beroep: is je vader boer, dan zal jij ook boeren.

Vrouwen kunnen opklimmen door te trouwen, maar dit geldt dan weer niet voor mannen. In de scholen wordt geografie gegeven, maar bijvoorbeeld verder dan ‘de hoofdstad van de Verenigde Staten is Washington D.C.’ gaat het niet. Verder onderwijzen ze op scholen dat Zuid-Korea onder het juk van Amerika gebukt gaat, kortom, dat het geen vrij land zou zijn. Dat is uiteraard niet waar: Amerika steunt Zuid-Korea, terwijl China en de voormalige Soviet Unie (niet toevallig twee ex-dictatoriale landen) Noord-Korea steunen. Vandaar dat de eenmaking zo complex is geworden, erg ver en ongrijpbaar in de toekomst ligt.

Ze vertelde haar jongste zus dat ze de familie van haar vader in China ging zoeken. Die zus was de enige die weet had van het vertrek en moedigde haar dan ook aan om naar Zuid-Korea te gaan.

Zuid-Korea screent Noord-Koreaanse deserteurs

Ze spreekt erg positief over haar ervaring met Zuid-Koreanen. Ze werkt als tour-begeleidster, maar iets doet ons vermoeden dat er toch niet zoveel van haar positivisme en enthousiasme waar is. De tolk op de bus, iemand waarmee ze toch al geruime tijd samenwerkt, wist bijvoorbeeld haar naam niet meer. Een gevalletje van ‘bijt niet de hand die je voedt’, dus herhaalt ze enkele keren dat ze als Noord-Koreaanse overloper met open armen werd ontvangen.

Bij aankomst screent de Zuid-Koreaanse overheid de vluchtelingen en deserteurs op spionage. Als daaruit groen licht volgt en dus blijkt dat het geen spionnen zijn, worden ze voorzien van accommodatie, integratiecursussen en 3000 US$ startgeld. (Twee derde van dat startbudget ligt nu dus in de handen van de grenswachter.) Veel Zuid-Koreanen vinden die steun weggegooid geld en willen dat geld liever naar eigen volk zien gaan.

Noord-Koreaanse deserteur

Gezinshereniging

Haar zoon liet ze ook overkomen. Ze gaf diezelfde smokkelaars geld om haar zoon op te sporen en mee te brengen. Chinese smokkelaars hebben volgens haar vrij spel in Noord-Korea. Echter zijn de vluchtelingen in China verre van veilig: als de Chinezen een vluchteling of Noord-Koreaanse deserteur naar de politie brengen, krijgen ze er losgeld voor. Zij walgde zichtbaar nóg bij woorden gerelateerd aan China.

De vlucht naar Zuid-Korea deed ze in 50 dagen. Buiten de vluchtroute die haar langs China, Laos en Thailand bracht heeft ze niet veel gereisd. Maar lachend liet ze weten dat ze graag eens naar Hawaii wilde gaan. Haar zoon studeert ondertussen aan een universiteit in Zuid Korea.

 

Met dank aan 
Spread the love